Ferdinando Principiano (ooit begonnen met 6-7 ha. aan wijngaarden en nu uitgegroeid naar een domein met 20 ha.) is bezig met een geweldige opmars. Begin jaren negentig (zo rond 1993) toen Ferdinando het familiedomein overnam werd hij aanvankelijk sterk geïnspireerd door de moderne stijl van de Barolo Boys¹. Zij maakten een geconcentreerde ('dikke') stijl Barolo, door op hoge temperatuur te vergisten, met lage opbrengsten, veel extractie en nieuw hout.
In 2002 gaat Ferdinando over op biologische wijnbouw en in 2004 'breekt' hij met de groep en stap hij over op de meer traditionele, maar vooral ook meer natuurlijke filosofie van wijnmaken. Alle wijnen worden sindsdien spontaan vergist en het sulfietgehalte in de wijn wordt uitzonderlijk laag gehouden. Ook rijpen de wijnen op grote fouders i.p.v. de kleinere barriques. Ferdinando gebruikt alleen SO2 bij de botteling en bij de Barolo's voordat ze ‘op het hout gaan’ om te rijpen. Ze worden als volgt gekenmerkt: aromatisch en floraal, met roos, viooltjes en rood fruit; behoorlijk aards en kruidig, soms met tonen van leer, tabak, truffel en balsamico; eerder fris en elegant dan zwaar en extractierijk; voorzien van duidelijke, maar vaak fijne Nebbiolo-tannines; behoorlijk gastronomisch en gemaakt om aan tafel te drinken. Dat laatste vind ik belangrijk: dit zijn niet per se de Barolo's die je drinkt vanwege maximale kracht of concentratie. Ze hebben juist veel spanning, frisheid en terroirexpressie. Wine Enthusiast gaf bijvoorbeeld de 2016 Ravera di Monforte 98 punten, met nadruk op florale tonen, kers, truffel, tabak, frisse zuren en fijne tannines.
Monforte d'Alba is een interessante plek voor Barolo. De wijngaarden van dit wijnhuis liggen tussen de 200-500 m en de bodem bestaat vooral uit limestone. Ferdinando Principiano is wat mij betreft een van de interessantere producenten als je houdt van traditionele, terroir gedreven Nebbiolo. Diverse sterrenrestaurants - in binnen en buitenland - hebben inmiddels zijn wijnen ontdekt.
Wat maakt Principiano bijzonder?
Principiano zit voor mij in die interessante categorie van "moderne traditionele Barolo". Hij maakt geen ouderwetse wijn om het ouderwets-zijn, maar gebruikt traditionele technieken om juist een levendige, transparante Nebbiolo te krijgen. En er zit een mooi verhaal achter: hij was eerst onderdeel van de moderne Barolo-beweging, maar kwam tot de conclusie dat de extreem geconcentreerde, houtgerijpte wijnen niet goed verouderden. Vervolgens heeft hij bewust zijn werkwijze omgegooid. Daarom zou ik hem bijvoorbeeld eerder naast Giacomo Conterno of andere traditionele Langhe-producenten zetten dan naast de uitgesproken moderne Barolo-stijl.
¹ De term Barolo Boys is trouwens nooit een formele vereniging geweest. Het was een losse groep jonge producenten en mensen rond hen heen die in de jaren tachtig en negentig de modernistische revolutie in Barolo vormgaven. De documentaire uit 2014 noemt onder meer Elio Altare, Chiara Boschis, Roberto Voerzio, Giorgio Rivetti en Marco de Grazia als de centrale figuren.